Làm thế nào để dạy trẻ sống tích cực và chủ động

Trong cuộc sống, dạy cho con có ý thức tôn trọng bản thân, phát huy những phẩm chất tốt đẹp, xây dựng tính cách cá nhân và phát triển tài năng là một phần rất quan trọng, đầy khó khăn đối với các bậc cha mẹ. Nhất là trong hoàn cảnh hiện nay, khi trẻ ngày càng chịu ảnh hưởng và bị tác động xấu từ bạn bè, cũng như các trò chơi điện tử đầy bạo lực. Vậy muốn trẻ sống tích cực và chủ động, cha mẹ phải làm gì?

images

  1. Kiên nhẫn giúp con hình thành sự tự tin: điều đó dường như là một yêu cầu quá cao với những bậc cha mẹ suốt ngày phải bận rộn với công việc làm ăn. Nhưng các nhà tam lý khuyên rằng, để nuôi dạy con trẻ biết yêu thương và sống lạc quan, thì cha mẹ phải hiểu rõ tâm sinh lý của từng đứa trẻ để có cách nuôi dạy phù hợp. Giữa bé trai và bé gái thường có những nét khác biệt. Vì thế, cha mẹ phải biết cách bày tỏ sự yêu thương và động viên với từng đứa trẻ, cũng như hiểu những nét khác biệt này để tránh gây bất hòa giữa hai vợ chồng trong việc nuôi dạy con cái. Ví dụ, bé trai có thể không cần nhiều đến sự chăm sóc tỉ mỉ như các bé gái, nhưng chúng cần những lời động viên, thể hiện sự tin tưởng vào bản thân chúng. Nếu con trai bạn ghi nhiều bàn thắng trong buổi tranh cúp bóng đá thiếu nhi, thì cái choàng vai hay xiết chặt và lắc tay của bố, sẽ khích lệ tinh thần của bé rất nhiều. Trong khi đó, cô con gái đoạt giải trong một cuộc thi, việc được mẹ ôm chặt và hôn lên má sẽ làm bé sung sướng hân hoan.
  2. Không dạy con bằng những lời lăng mạ: Theo một khảo sát về cách cư xử của cha mẹ đối với con cái qua 85 cặp vợ chồng cho thấy, cha mẹ rất hay bực bội và chửi rủa những trẻ từ 10 -15 tuổi. Nếu con không nghe lời, bị điểm kém, hay tiếp thu chậm… họ thường chỉ trích thậm tệ: “Cái đồ ngu si đần độn, sau này chả làm được tích sự gì!”, “Đồ con lừa!”… Đó là một cách dạy con rất tiêu cực, khiến trẻ không khá hơn mà còn rất sợ sệt, tự ti với bản thân, hoặc “trơ trơ như gỗ đá”.  Các nhà xã hội học cho rằng, thay vì quở trách con cái thì hãy hỏi lý do tị sao bé phạm lỗi. Khi chúng đã “thú tội” rồi, bạn hãy phân tích cho chúng biết những lỗi lầm như vậy thì sẽ gây ra hậu quả như thế nào. Như vậy, chúng sẽ ý thức được những điều sai, hiểu lẽ phải và tìm cách để sửa chữa sai lầm.
  3. Hãy là người thầy của con: Cha mẹ là một tấm gương cho trẻ trông vào, muốn con mình có những hành vi văn hóa cũng như có những phẩm chất tốt đẹp như tình thương, sự trong sạch, tính chân thật, biết quan tâm và có lòng trắc ẩn với người khác… thì bạn phải là hình ảnh tốt đẹp để con bạn noi theo…
  4. Dạy trẻ cách nhận thức và tính chủ động: việc này cần bắt đầu từ khi trẻ còn nhỏ. Cha mẹ cần hướng dẫn con tập đi, chơi trò chơi, đọc những quyển sách nhiều màu sắc, phân biệt những hình dạng khác nhau để phát triển trí não của bé. Khi trẻ trở thành một học sinh, hãy dạy trẻ biết ý thức về khả năng của mình. Đừng làm tất cả thay con, hay chiều chuộng con đến mức phi lý. Những đứa trẻ sống dựa dẫm vào người khác, sau này sẽ không có khả năng tự xoay xở trong mọi tình huống.
  5. Gần gũi yêu thương, liều thuốc hữu hiệu để giáo dục con cái:  không bao giờ được phó mặc con mình cho người giúp việc, hay một người nào đó và biện hộ rằng không có thời gian, hay bận công việc. Vì chẳng ai có thể làm thay trách nhiệm làm cha làm mẹ. Hàng ngày cha mẹ nên dành thời gian gần gũi với con cái nhiều hơn. Hãy là người để chúng trút hết thắc mắc, những câu chuyện buồn vui của mình và định hướng hành động cho chúng. Bởi trẻ rất cần được tâm sự, giải tỏa tâm tư. Nếu bạn cứ bỏ mặc, con bạn sẽ dần có những lỗ hổng, nhiễm những thói hư, tật xấu và trở nên khó dạy. Bằng sự gần gũi, yêu thương, các bậc phụ huynh sẽ dần dạy con sống có nề nếp, biết ứng xử trong từng hoàn cảnh và khi trẻ đã vào khuôn khổ, thì mọi việc sẽ trẻ nên dễ dàng

Nùng Chi Lan,

Tài liệu tham dự Hội thảo Khoa học tâm lý giáo dục – con đường dẫn đến thành công

This entry was posted in Khó khăn trong mối quan hệ gia đình, Nghệ thuật sống Kỹ năng sống Tư duy tích cực. Bookmark the permalink.